ชาร์ล บี แวง ผู้บริหารสูงสุดของบริษัทคอมพิวเตอร์แอสโซซิเอชัน (CA Unicenter) ได้เขียนหนังสือชื่อ Techno Vision II
และต่อมาได้รับการกล่าวถึงปัญหาการใช้ไอทีในองค์กรต่าง ๆ
ชาร์ล บี แวง เน้นให้เห็นว่า ไอทีมีบทบาทที่สำคัญยิ่งในยุคของการแข่งขันสำหรับศตวรรษใหม่นี้ ไอทีทให้เข้าถึงข้อมูลข่าวสารได้มาก รวดเร็ว และสะดวก เป็นผลให้ต้องปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการทำงานต่าง ๆ หลายอย่าง
โดยเน้นให้มีประสิทธิภาพในเรื่องเวลา ทำงานได้มากขึ้น ในขณะที่ใช้เวลาน้อยลง และต้นทุนรวมของระบบต้องต่ำลง
การดำเนินงานในองค์กรสมัยใหม่ จึงต้องให้ความสำคัญของไอที ห้างร้านขายของเปลี่ยนรูปแบบการบริการเป็นแบบสะดวกซื้อ
บริการลูกค้าได้ตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง ขณะที่มีของให้เลือกได้ครบ อีกทั้งราคาขายยังถูกกว่าทั่วไป ดังจะเห็นได้จากการประสบความสำเร็จของร้านค้าปลีกของต่างประเทศที่ยกทัพมาเปิดในประเทศไทยจำนวนมากในขณะนี้
การดำเนินงานขององค์กรจึงต้องหันรูปแบบการบริหารและจัดการมาที่การใช้ข้อมูลข่าวสารให้เกิดประโยชน์อย่างรวดเร็ว ให้บริการที่ประทับใจ และก้าวให้ทันกับความต้องการของลูกค้าหรือผู้ใช้บริการ
ผู้บริหารกับการเป็นโรคกลัวเทคโนโลยี
ชาร์ล บี แวง เน้นให้เห็นว่า ผู้บริหารระดับสูงส่วนใหญ่ในองค์กรเป็นคนรุ่นเก่าที่มิได้เติบโตหรือพัฒนามากับเทคโนโลยี
แนวคิดหลายอย่างจึงไม่พัฒนาที่จะแข่งขันได้ หลายองค์กรจึงประสบปัญหา และในที่สุดหลายองค์กรต้องล้มไปอย่างน่าเสียดาย
ความกลัวเทคโนโลยีตามที่ ชาร์ล บี แวง กล่าวเน้นได้เกิดขึ้น ทำให้ผู้บริหารหลายคนไม่กล้าตัดสินใจ ทำให้พลาดโอกาสที่สำคัญในการแข่งขัน หรือการก้าวขึ้นเป็นผู้นำ
ผู้บริหารหลายคนมีความกลัวว่าจะน้อยหน้าผู้อื่น ก็จะตัดสินใจลงทุนทางด้านไอทีเกินความจำเป็น
โดยเฉพาะมีการใช้จ่ายทางด้านไอทีกับอุปกรณ์ที่ทันสมัยจนเกินความเหมาะสม
ผู้บริหารหลายคนกลัวความน้อยหน้า จึงเป็นแหล่งของการสะสมเครื่องมือทางด้านไอที และใช้งานให้เกิดประโยชน์ได้น้อย
ปัญหาไอทีกับการลงทุนที่คุ้มค่า
ปัญหาการดำเนินงานทางด้านไอทีจึงเป็นเรื่องใหญ่ที่ทุกหน่วยงานจะต้องวางรากฐานและมีแผนงานการดำเนินการ
ในปี พ.ศ. 2540 ชาร์ล บี แวง ได้มีโอกาสเข้าพบกับรองนายกรัฐมนตรีของประเทศไทย (รองนายกฯ สุวิทย์ คุณกิตติ)
ในขณะนั้น เขาได้ชี้ให้เห็นความล้มเหลวการลงทุนทางด้านไอทีที่ขาดวิสัยทัศน์
ทำให้การพัฒนางานไอทีไม่ก้าวหน้า เขายังเสนอแนวคิดที่จะให้ผู้บริหารได้เรียนรู้ และมีวิสัยทัศน์ทางด้านไอที
และเสนอให้ทุกองค์กรมีแผนหลักทางด้านไอทีขององค์กร พร้อมให้มีหน่วยงานดูแล โดยเน้นให้มีผู้บริหารระดับสูงดูแลไอทีโดยเฉพาะ
และกำหนดตำแหน่งเป็น ซีไอโอ (CIO-Chieft Information Officer)
รัฐบาลไทยในขณะนั้นขานรับความคิดประกาศให้ทุกกรมมีตำแหน่ง CIO เพื่อเป็นการสร้างวิสัยทัศน์ให้องค์กร แต่จากระยะเวลาที่ผ่านมา องค์กรส่วนใหญ่ก็ยังไม่เข้าใจในตำแหน่ง CIO และไม่ได้ให้ความสำคัญเท่าที่ควร ทั้ง ๆ ที่สำนักงบประมาณขานรับนโยบายที่จะให้ทุกหน่วยงานดำเนินการอย่างมีแผนงาน และมีเป้าหมาย
วิสัยทัศน์ไอทีกับการศึกษาในยุคโลกาภิวัฒน์
รูปแบบของการศึกษาในยุคโลกาภิวัฒน์กำลังจะเปลี่ยนแปลงไปมาก
ระบบคอมพิวเตอร์และสื่อสารโทรคมนาคมทำให้สภาพการให้บริการการศึกษามีประสิทธิภาพสูงขึ้น ลดข้อจำกัดต่าง ๆ
ประเด็นที่สำคัญคือ ไอทีกำลังเปลี่ยนแปลงรูปแบบการศึกษาในอนาคต โดยเน้นการลดข้อจำกัดดังนี้
ข้อจำกัดทางด้านระยะทาง จากการประสบผลสำเร็จของเซเว่นอีเลฟเว่นและห้างค้าปลีก พิสูจน์และยืนยันว่า
ลูกค้าต้องการความสะดวกสบาย ง่ายต่อการเข้าถึง บริการดี ได้สินค้าและบริการตรงตามความต้องการ
การกระจายสาขาทำได้ง่าย สถาบันการศึกษาก็มีแนวโน้มเช่นนั้น ระบบไอทีลดปัญหาในเรื่องระยะทางและสภาพภูมิศาสตร์
มหาวิทยาลัยในต่างประเทศที่จัดอยู่ในระดับชั้นนำ กำลังดำเนินโครงการกระจายการศึกษาเข้าสู่ภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก
มหาวิทยาลัย MIT กำลังเปิดวิชาแบบออนไลน์กว่า 500 วิชา ให้ประชาชนทั่วโลกได้ศึกษาเล่าเรียนผ่านทางอินเทอร์เน็ต
ข้อจำกัดทางระยะทางลดลงไปมาก หลายมหาวิทยาลัย เช่น สถาบันราชภัฏ เปิดสาขาย่อยตามที่ต่าง ๆ เพื่อเข้าถึงผู้เรียน
มีการใช้ระบบการเรียนการสอนทางไกลด้วยวิดีโอคอนเฟอเรนซ์ มีการสร้างห้องเรียนเครือข่าย ห้องเรียนเสมือนจริง
ตลอดจนมีสถานีบริการการเรียนการสอนกระจายทั่วไป
ข้อจำกัดในเรื่องเวลา ไอทีทำให้สภาพการทำงานเป็นแบบการให้บริการแบบ 24x7
การเข้าถึงข้อมูลข่าวสารและกิจกรรมต่าง ๆ ทำได้ตลอดเวลา การให้บริการการเรียนการสอนแบบตลอดเวลา
จึงเป็นเป้าหมายการบริหารของหลายมหาวิทยาลัยในต่างประเทศ การใช้แนวคิดการดำเนินการบนเครือข่ายลดอุปสรรคเรื่องเวลา
ข้อจำกัดในเรื่องบุคคล มหาวิทยาลัยในรูปแบบเก่ามักจะเน้นในเรื่องสถานที่ อาคาร สิ่งก่อสร้าง จึงทำให้ต้องลงทุนสูง
การจัดการทรัพยากรเหล่านี้ก็มักจะไม่คุ้มค่า บางครั้งก็ไม่สามารถขยายจำนวนนิสิต นักศึกษาให้เพิ่มขึ้นได้
ข้อจำกัดในการขาดแคลนครูอาจารย์ผู้สอน ข้อจำกัดในเรื่องการทำงานของบุคคล เพราะยากที่จะให้บุคคลทำงานต่อเนื่องระยะเวลานาน ๆ ได้
บทบาทของไอทีจึงทำให้ข้อจำกัดในเรื่องเหล่านี้ลดลงได้
รูปที่ 1 การศึกษาผ่านเครื่องมือไอทีในรูปแบบ e-Learning
ข้อจำกัดในเรื่องการลงทุน ไอทีเป็นทรัพย์สินที่ต้องลงทุนและดำเนินการ โดยปกติมักมีข้อจำกัดที่จะใช้เงินลงทุน
แต่ความสำคัญอยู่ที่จะทำอย่างไรให้ลงทุนได้คุ้มค่า และได้ประโยชน์คุ้มต่อการลงทุน
ข้อจำกัดในการเลือกสรรเทคโนโลยี องค์กรส่วนใหญ่มักขาดคนที่มีความรู้ความเข้าใจหรือมีวิสัยทัศน์
เห็นแนวโน้ม เข้าใจการเปลี่ยนแปลง ตลอดจนรู้จักออกแบบ ปรับใช้ หรือพัฒนาระบบงานขึ้นใช้เอง
เพื่อลดค่าใช้จ่ายในการลงทุน ขาดการดูแล บำรุงรักษา ทำให้ไม่สามารถพึ่งพาเทคโนโลยีด้วยตนเองได้
ข้อจำกัดทางด้านการคิดริเริ่ม งานทางด้านการประยุกต์ใช้เป็นงานต้องการความคิดริเริ่มและพัฒนา
งานเหล่านี้ต้องการผู้ริเริ่มและสานต่องานเพื่อให้งานก่อประโยชน์กับองค์กร
มหาวิทยาลัยในยุคโลกาภิวัฒน์
แนวคิดเกี่ยวกับการประยุกต์ใช้ e-Learning ในมหาวิทยาลัย และการดำเนินการในรูปแบบ Virtual Classroom
เป็นโมเดลที่มหาวิทยาลัยในต่างประเทศกำลังให้ความสนใจและพัฒนากันอย่างจริงจัง
ทุกวันนี้ถ้าเรียกค้นข้อมูลเกี่ยวกับชื่อวิชาต่าง ๆ จะพบว่า ทุกมหาวิทยาลัยใช้ IT เพื่อการเรียนการสอนกันอย่างเต็มที่
มีการใช้เทคโนโลยีเว็บเพื่อการเรียนการสอนจนเป็นเรื่องธรรมดา เอกสารสิ่งพิมพ์ตลอดจนเอกสารประกอบการสอน
และเอกสารนำเสนอในห้องเรียนได้รับการนำมาใส่ไว้ในเว็บจำนวนมากมาย
ผู้เรียนในปัจจุบันจึงขาดจากการใช้ IT ไปไม่ได้ คอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ตเป็นสิ่งที่มีความสำคัญยิ่งยวดในยุคการศึกษาในปัจจุบัน
|
