| "เทคโนโลยีไอทีทำให้เราเข้าถึงข้อมูลข่าวสารได้อย่างไม่เคยมีมาก่อน ระยะทางที่ห่างไกลได้ลดสั้นมาเสมือนการนั่งอยู่ใกล้กันการโต้ตอบและมีปฏิสัมพันธ์ปราศจากสิ่งกีดขวางใด ๆ เนื้อหาสาระที่ผ่านการเรียนการสอนไปแล้วยังสามารถบันทึกเก็บไว้เพื่อเรียกใช้ได้ตามความต้องการ
การเรียนการสอนยังสร้างมิติใหม่ทั้งในแนวราบและแนวดิ่ง แนวดิ่งเป็นการเรียนกับอาจารย์ผู้ประสิทธิประสาทวิชาการ แนวราบทำให้ระบบการเรียนเป็นแบบเครือข่ายที่ทำให้เพื่อนช่วยเพื่อนได้เป็นอย่างดี"
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้ใช้ระบบการเรียนการสอนแบบมีปฏิสัมพันธ์ โดยเปิดการเรียนการสอนทั้งระบบซิงโครนัสและอะซิงโครนัส ผ่านเครือข่ายระหว่างวิทยาเขตบางเขนกับวิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสกลนคร
การเรียนการสอนในลักษณะนี้ เน้นเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการเรียนรู้ของนิสิต นิสิตต้องเรียนรู้ได้มาก ได้เร็ว และสามารถเข้าถึงบทเรียนได้ตลอดเวลา อีกทั้งต้นทุนการเรียนการสอนโดยรวมของระบบต้องลดลง
ปัจจัยสำคัญของความสำเร็จของระบบการเรียนการสอนทางไกลแบบมีปฏิสัมพันธ์ประกอบด้วย
 เทคโนโลยีไอที
เทคโนโลยีไอทีเป็นเครื่องมือในการเชื่อมมิติระยะทาง เวลา ทำให้เข้าถึงได้ในทุกหนทุกแห่ง และสามารถติดต่อในเวลาใดก็ได้ เทคโนโลยีที่ใช้ในปัจจุบันประกอบด้วย
ระบบการเรียนการสอนซิงโครนัสด้วยวิดีโอคอนเฟอเรนซ์ ระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์ เป็นระบบรับส่งสัญญาณวิดีโอแบบสองทิศทาง มาตรฐานเดิมของการเข้ารหัสแบบ MPEG เป็นมาตรฐาน H.261 ซึ่งต้องใช้แถบกว้างของสัญญาณตั้งแต่ 256 กิโลบิต ขึ้นไป ระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์แบบเดิมจึงเป็นการเชื่อมโยงวงจรเฉพาะของระบบ ซึ่งต้องการโครงสร้างพื้นฐานการเชื่อมโยงแบบเฉพาะ เช่น ISDN หรือวงจรย้าย ระบบมัลติเพล็กเซอร์ เช่นที่ใช้เชื่อมระหว่างวิทยาเขตบางเขน วิทยาเขตกำแพงแสน โดยมีช่องสัญญาณผ่านวงจรไมโครเวฟ หรือวงจรสื่อสารอื่นใดก็ได้
เมื่อเทคโนโลยีทางด้านไอทีก้าวหน้า การใช้ระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์ร่วมกับเครือข่ายอินเทอร์เน็ตจึงได้รับการพัฒนา ปัจจุบันมีระบบการเข้ารหัสวิดีโอคอนเฟอเรนซ์แบบ H.232 ที่ใช้วิะีการรับส่งผ่านทางด้าน IP แพ็กเก็ต ทำให้ระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์วิ่งบนเครือข่ายอินเทอร์เน็ต แต่ก็ยังใช้ช่องสัญญาณแถบกว้างสูง ขนาดตั้งแต่ 256 กิโลบิตต่อวินาที
ระบบการเรียนการสอนทางไกลในปัจจุบัน
การเชื่อมระบการเรียนการสอนทางไกลด้วยมาตรฐานใหม่ H.323
การเรียนการสอนทางไกลผ่านระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์สามารถส่งฉายตอบโต้ด้วยเวลาจริง ส่งเอกสารคำสอนในรูปแผ่นพิมพ์ สไลด์ รูปภาพ เสียงตลอดสื่ออื่น ๆ ประกอบได้ ทำให้การใช้สื่อทำได้ง่าย และช่วยให้ระบบการเรียนดีขึ้น
ระบบการเรียนการสอนอะซิงโครนัสผ่านเว็บ เมื่อมีการเรียนการสอนแบบซิงโครนัสด้วยระบบทางไกลมีปฏิสัมพันธ์ สิ่งที่เป็นผลพลอยได้คือ การเก็บบันทึกการสอนทั้งหมดไว้ในรูปวิดีโอ และมัลติมีเดีย การเก็บสื่อเหล่านี้สามารถบรรจุลงในเซิร์ฟเวอร์เพื่อให้ผู้เรียนเรียกดูภายหลัง ซึ่งเป็นการเรียนแบบอะซิงโครนัสต่อมา
ในระบบเว็บเบสอะซิงโครนัสผ่านทางเครือข่ายเป็นวิธีการที่ได้ผลดี ทั้งนี้เพราะผู้เรียนสามารถเลือกศึกษาในสิ่งที่ตนเองสนใจได้ วิชาที่เปิดสอบมีโฮมเพจประจำวิชา มีระบบเว็บบอร์ด เพื่อเป็นกระดานแสดงความคิดเห็น หรือใช้ถามตอบคำถามที่ไม่เข้าใจ มีการใช้อีเมล์ หรือการโอนย้ายไฟล์เพื่อช่วยในการสื่อสารระหว่างผู้เรียน
การเรียนแบบอะซิงโครนัสโดยใช้เว็บเป็นเรื่องที่มีประโยชน์และสามารถประยุกต์ได้ง่าย การสร้างเนื้อหาในรูปแบบเว็บเพจมีลักษณะการแสดงผลได้ดี
การเรียนการสอนทางไกลผ่านเว็บในรูปแบบอะซิงโครนัสจึงเป็นวิธีที่ทำให้ผู้เรียนได้มีโอกาสได้ติดต่อกับผู้สอนมากขึ้น โดยไม่จำกัดเรื่องเวลาและสถานที่ ระบบเว็บช่วยทำให้การดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ มีลักษณะที่เชื่อมโยงถึงกันเป็นเครือข่ายได้ดี
ระบบสนับสนุนการเรียนการสอนทางไกล เพื่อให้เกิดความเท่าเทียมกันในเรื่องการเข้าถึงข้อมูล โดยเฉพาะการค้นหาข้อมูลข่าวสารเพื่อการศึกษาที่ไม่ขึ้นกับระยะทางระบบข้อมูลข่าวสารที่สนับสนุนการเรียนการสอนจึงเป็นเรื่องสำคัญมากเรื่องหนึ่ง
ปัจจุบันมีระบบดิจิตอลไลบรารี่ หรือ eLibrary เป็นการสร้างฐานข้อมูลเอกสารสิ่งพิมพ์ในสาขาต่าง ๆ เพื่อให้ผู้ต้องการข้อมูลสามารถเรียกค้นได้ โดยไม่จำกัดเวลาและสถานที่ ดังตัวอย่างเช่น ฐานข้อมูลดิจิตอลไลบรารี ของสำนักหอสมุดกลางที่บางเขน สามารถเอื้อประโยชน์ให้กับผู้เรียนที่อยู่ที่วิทยาเขตที่จะเรียกค้นข้อมูลที่ต้องการได้โดยไม่ต้องเดินทาง ระยะทางทางฟิสิคัลไม่มีความหมาย นิสิตอยู่ที่วิทยาเขตเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสกลนครก็สามารถเรียกใช้เอกสารได้ เสมือนตัวเองอยู่ภายในสำนักหอสมุดเอง
การนำเอาทรัพยากรทางด้านฐานความรู้ต่าง ๆ แบ่งปันกันใช้ และให้เรียกใช้แบบระยะทางไกลได้ จึงเป็นเรื่องที่มีประโยชน์ต่อผู้เรียนมากมาย และสามารถประหยัดค่าใช้จ่าย เพราะสามารถแบ่งปันข้อมูลใช้งานอย่างมีประสิทธิภาพ
ระบบการเข้าถึงและการเรียกใช้
เพื่อให้ประสิทธิภาพการเรียกใช้เครือข่ายได้ด้วยความเร็วสูงขึ้น โดยเฉพาะการเรียกใช้ภายในเครือข่าย ระบบการเรียกผ่านโปรโตคอล TCP/IP เป็นหนทางที่ใช้งานได้ทั่วถึง แต่อย่างไรก็ดี รูปแบบของ TCP/IP ยังไม่ได้มีการจัดบริการทางคุณภาพ โดยเฉพาะในเรื่อง Qos-Quality of Service หนทางในการปรับปรุงการเรียกเข้าสู่ระบบด้วยความเร็วสูงคือ การเพิ่มความเร็วและแบนด์วิดจ์ของเครือข่ายแบกโบนหลัก ปัจจุบันเครือข่ายแบกโบนหลักของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้พัฒนา และปรับปรุงให้ดีขึ้น และกำลังพัฒนาให้เป็นเครือข่ายแบบจิกะบิตต่อวินาที เพื่อรองรับการใช้งานมัลติมีเดียเต็มรูปแบบบน TCP/IP
การเรียกเข้าถึงระยะไกลก็เป็นปัจจัยสำคัญ เพราะการเรียนการสอนสามารถกระทำแบบยี่สิบสี่ชั่วโมง ไม่จำกัดสถานที่ การเรียกเข้าสู่เครือข่ายจากที่ห่างไกลโดยเฉพาะจากบ้าน เป็นหนทางที่ทำให้การเรียนการสอนแบบอะซิงโครนัสได้ผลดี ปัจจุบันเครือข่ายนนทรีได้ปรับปรุงวิธีการเรียกเข้าสู่เครือข่ายใหม่ โดยใช้อุปกรณ์พิเศษที่เรียกว่า แอกเซสเซิร์ฟเวอร์ โดยสามารถรองรับการเรียกด้วยสายโทรศัพท์แบบดิจิตอล ทำให้คุณภาพการเข้าถึงเครือข่ายดีขึ้น
ระบบการบริหารและจัดการเครือข่ายเพื่อการเรียนการสอนทางไกล
การเรียนการสอนทางไกลมีทั้งระบบที่เป็นแบบซิงโครนัสและอะซิงโครนัส ดังนั้นการบริหารและการจัดการเครือข่ายต้องรองรับการทำงานได้อย่างเต็มที่ ปัจจุบันมีระบบการบริหารและจัดการเครือข่ายที่สำคัญได้แก่
การเฝ้าระวังและการตรวจสอบเครือข่าย (Network management) เป็นระบบทางด้านซอฟต์แวร์และฮาร์ดแวร์พิเศษที่คอยตรวจสอบเครือข่ายตลอดเวลา เก็บข้อมูลทางสถิติ และคอยตรวจสถานะการใช้งาน ตรวจอุปกรณ์ที่สำคัญทุกตัวตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมง มีการจดบันทึกแสดงสถานะ มีระบบเตือน หรือบ่งบอก เมื่อมีอุปกรณ์ใด เช่น สวิตช์ เราเตอร์ หรือเส้นทางใดมีปัญหา ระบบดังกล่าวทำให้การดูแลและควบคุมเครือข่ายในระยะไกลได้ โดยไม่จำเป็นต้องมีผู้เชี่ยวชาญประจำในวิทยาเขตที่ห่างไกลตลอดเวลา
ระบบรักษาความปลอดภัยและตรวจสอบการอนุญาตให้ผู้ใช้ใช้งาน เป็นระบบที่เอื้อประโยชน์ให้มีการตรวจสอบการใช้งาน ตรวจสอบสภาพการบุกรุกของผู้อื่นที่ไม่มีสิทธิ ตลอดจนการเก็บข้อมูลการใช้งานของผู้ใช้ เพื่อทำบัญชีหรือกำหนดสิทธิพิเศษบางอย่าง
ระบบการเรียนการสอนทางไกล จึงเป็นระบบที่รองรับการเรียนรู้ในยุคใหม่ ในยุคที่ต้องเรียนรู้ได้มาก รวดเร็ว และลงทุนต่ำ เป็นระบบที่มีความสำคัญในการเรียนการสอนอย่างยิ่ง
จากผลการใช้งานระบบการเรียนการสอนทางไกลระหว่างวิทยาเขตของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้ให้ผลลัพธ์ที่ไคลเอน มหาวิทยาลัยได้ให้ความสำคัญและพร้อมที่จะก้าวต่อไป เพื่อประโยชน์ในเรื่องการศึกษาของชาติเป็นสำคัญ
|
