Kasetsart University Webmail

Main Page of Kasetsart University

KPS Campus SRC Campus ChalermPrakiat Sakonnakhon Campus Supanburi Campus Lopburi Campus Krabi Campus

ข้อมูลทั่วไป
การบริหาร
หน่วยงาน
วิชาการ
การเข้าศึกษา
งานวิจัย
สำหรับนิสิต
สำหรับบุคลากร
สมาคมศิษย์เก่า
ข่าวและกิจกรรม
บริการคอมพิวเตอร์
นานาสาระ
ห้องสมุด


















หลวงสุวรรณวาจกกสิกิจ พระช่วงเกษตรศิลปการ หลวงอิงคศรีกสิการ

สามเสือเกษตร

"สามเสือเกษตร" เป็นฉายาที่เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี ใช้เรียกแทน บุคคลทั้ง ๓ คือหลวงสุวรรณวาจกกสิกิจ หลวงอิงคศรีกสิการ และพระช่วงเกษตรศิลปการ ด้วยท่านเหล่านี้ล้วนมีคุโณปการ ต่อวงการเกษตร และ ต่อมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เป็นอย่างยิ่ง ดังปรากฎในชีวประวัติ ของท่านทั้งสามโดยสังเขป


"สามทหารเสือแห่งการเกษตร" *

คุณพระช่วงเกษตรศิลปการ คุณหลวงสุวรรณวาจกกสิกิจ และคุณหลวงอิงคศรีกสิการคือสามทหารเสือแห่งเกษตร ผู้วางรากฐานการเกษตร และการศึกษาด้านเกษตรศาสตร์ของประเทศไทย ทั้งสามท่านได้ร่วมกันทำงาน และผลที่มีต่อประเทศชาติก็ไม่สามารถแบ่งแยกออกจากกันได้
เมื่อ พ.ศ. 2482 คุณพระช่วงฯ เป็นอธิบดีกรมเกษตร คุณหลวงสุวรรณฯ เป็นผู้อำนวยการวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน สังกัดกรมเกษตร คุณหลวงอิงคฯ เป็นหัวหน้าสถานีทดลองเกษตรกลาง บางเขน คุณหลวงอิงคฯ เป็นผู้รับผิดชอบดูแลการสร้างคันดินที่กั้นน้ำรอบบริเวณเกษตรกลาง บางเขน พ.ศ. 2482 ข้าพเจ้ายังได้มาช่วยดูแลการล้มคันนาในบริเวณเกษตรกลางนี้
พ.ศ. 2489-2501 คุณหลวงสุวรรณฯ เป็นอธิการบดีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ คุณพระช่วงฯ เป็นคณบดีคณะเกษตร และในที่สุดได้เป็นอธิการบดี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ระหว่าง 15 เมษายน พ.ศ. 2501-1 สิงหาคม พ.ศ. 2508 และระหว่าง 21 พฤศจิกายน 2510-30 เมษายน 2512 รวมเวลาทั้งสิ้น 8 ปี 8 เดือน 27 วัน
ในด้านการเตรียมคนสำหรับงานด้านเกษตรนั้น ทหารเสือทั้งสามได้ส่งนักเรียนไปเรียนปริญญาตรีทางการเกษตรที่มหาวิทยาลัยฟิลิปปินส์ด้วยทุน ก.พ. เมื่อ พ.ศ. 2478 จำนวน 6 คน ต่อมา นายกมล ชาญเลขา นายทวี ญาณสุคนธ์ นายอรุณ ทรงมณี และนายประเสริฐ ณ นคร 4 คน ได้มาเป็นอาจารย์อยู่ที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ส่วนนายภักดี ลุศนันท์ อยู่กรมเกษตร นายเอี่ยน ขัมพานนท์ อยู่โรงงานยาสูบ
กำลังคนทางด้านวิชาการเกษตรนับว่าขาดตอนไปอย่างน่าเสียดายจากรุ่นสามทหารเสือเว้นระยะเกือบสิบปีจึงมีรุ่น นายจรัด สุนทรสิงห์ นายจักร โชติศาลกร นายประโยชน์ บุรณศิริ และนายเริ่ม บูรณฤกษ์ ต่อมาอีกประมาณ 10 ปี จึงมี ม.ร.ว.จักรทอง ทองใหญ่ นายพนม สมิตานนท์ หม่อมเจ้าจักรพันธ์เพ็ญศิริ จักรพันธุ์ นายก่าน ชลวิจารณ์ ม.ร.ว.เทพฤทธิ์ เทวกุล และรุ่นทุน ก.พ. 6 คน ที่กล่าวถึงข้างต้น
ข้าพเจ้าไม่ปรารถนาที่จะรับตำแหน่งบริหารชั้นสูงของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ จึงไปกราบเรียนคุณหลวงอิงคฯ ขอ ม.จ.จักรพันธ์ฯ มารับตำแหน่งนั้น โดยอ้างว่ามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ขาดบุคลากรจริงๆ แม้ว่ากรมเกษตรก็ขาดบุคลากรทางวิชาการอยู่อย่างมากเช่นกัน แต่คุณหลวงอิงคฯ ก็ใจกว้างพอที่จะสละกำลังอันสำคัญมาช่วยมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และในที่สุด ม.จ.จักรพันธ์ฯ ได้ทรงเป็นอธิการบดีของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ก่อนหน้าที่จะมีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สามทหารเสือได้เปิดสถานีทดลองเกษตรตามภาคต่างๆ และจัดการสอนการเกษตรในโรงเรียนฝึกหัดครูประถมกสิกรรม และโรงงานฝึกหัดครูมัธยมกสิกรรม ทำให้ได้กำลังคนมาช่วยงานด้านปฏิบัติการแก่นิสิตมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นต้นว่านายกวี วิสุทธารมณ์ นายแทน อิงคสุวรรณ นายโกสินทร์ สายแสงจันทร์ นายสม เสมรสุต ฯลฯ ...
* ศ.ดร.ประเสริฐ ณ นคร


Copyright (C) 2002. Kasetsart University
Revised : June, 2002
Contact Webmaster of Kasetsart University