จริง ๆ นะ สารพัดสัตว์ในบ้านเรานี่ไม่รู้ว่ามันจะแห่กันมาจองเวรจองกรรมกะเราถึงไหน มดเอย แมลงวันเอย ยุงเอย เรือดเลย วุ้ย เข้าแถวมารบกวนความสงบสุขในบ้านเรือนของเรา ยิ่งอีหนู เอ๊ย หนูจริง ๆ ด้วยแล้วบางตัวเกือบเท่าแมว
ปราบ...เราต้องปราบให้หมด แต่เราจะปราบวิธีไหนกันล่ะ เอาไม้ไล่ตี หรือลงทุนบี้ด้วยตัวเอง เห็นทีจะไม่ทันการล่ะครับ ลองอ่านเรื่อง "วิธีปราบสารพัดสัตว์ในบ้านเรือน" นี้ดูเถอะ แล้วคุณแม่บ้านจะหมดศัตรูในเรือนไปอีกเยอะ
เราปราบสารพัดสัตว์กันมาบ้างแล้วเมื่อเล่มก่อน คราวนี้เรามาปราบกันต่อไปเถอะ

การป้องกันและกำจัดมด

พยายามค้นหาให้พบว่ารังของมด ที่เข้ามารบกวนในบ้านของท่านอยู่ที่ไหน มันอาจจะอยู่ภายนอกตัวอาคาร หรือภายในตัวอาคารก็ได้ ภายในฝาผนังที่แตกร้าว ตามรอยแยกของกระดานใต้พื้นบ้าน จนกระทั่งในกองกระดาษ หรือในตู้หนังสือของท่าน โดยสังเกตการเดินทางของมดจากแหล่งอาหารไปยังรังของมัน ถ้าท่านค้นพบรังของมันท่านอาจกำจัดมันเสียได้โดยใช้วัตถุมีพิษ หรือถ้ารังนั้นอยู่ภายนอกอาคาร ท่านอาจปิดหรืออุดรอยแตก หรือช่องทางที่เป็นทางเข้าของมดเสียก็ได้ ในกรณีที่ท่านต้องการใช้วัตถุมีพิษท่านควรใช้วัตถุมีพิษชนิดที่เป็นของเหลว ซึ่งมีสารออกฤทธิ์เป็น คลอเดน ไดอะซินอน ลินเดน หรือมาลาไธออน อย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้ โดยฉีดพ่นลงไปบนพื้นที่มดใช้เป็นทางเดิน ใช้แปรงทาสีขนาดเล็กป้ายวัตถุมีพิษในที่ที่ท่านต้องการโดยเฉพาะในห้องครัว นอกจากนี้ยังมีสถานที่ต่าง ๆ ซึ่งท่านควรจะฉีดพ่นหรือทาด้วยวัตถุมีพิษเช่นกันคือ รอบ ๆ วงกบหน้าต่างและประตู เสาและท่อต่าง ๆ ที่มดอาจจะใช้เป็นทางเดินเข้ามาในบ้าน รอยร้าวต่าง ๆ ตามผนังพื้น บริเวณอ่างล้างจาน ห้องน้ำห้องส้วม และตู้ในห้องครัว สถานที่ที่ท่านไม่อาจลืมเสียได้ก็คือบริเวณรอบ ๆ และในปลั๊กไฟฟ้า

การป้องกันและกำจัดแมลงวัน

แมลงวันอาจจะป้องกันและกำจัดให้หมดได้โดยการรักษาความสะอาดรอบบริเวณบ้าน การใช้มุ้งลวดและการใช้วัตถุมีพิษ และหากพบว่ามีแมลงวันเพียงไม่กี่ตัวท่านอาจจะทำลายมันด้วยไม้ตีแมลงวันแทนการใช้วัตถุมีพิษ ซึ่งเป็นทางที่ง่าย ได้ผลดีและสะดวกที่สุด แมลงวันแพร่ขยายพันธุ์ในสถานที่ซึ่งมีการหมักหมมของขยะและสิ่งปฏิกูล การขจัดสิ่งเหล่านี้ให้หมดไปจากบริเวณบ้านก็เท่ากับเป็นการกำจัดแมลงวันไปด้วย ถังใส่ขยะหรือเศษอาหารควรจะมีฝาปิดมิดชิด และนำไปทิ้งอย่างสม่ำเสมอ อย่าปล่อยให้หกเรี่ยราด สิ่งปฏิกูลจากสัตว์เลี้ยงของท่านก็เป็นส่วนหนึ่งที่เป็นที่ขยายพันธุ์ของแมลงวัน กำจัดสิ่งเหล่านี้เสียทุกวันก็ไม่มีที่อาศัยขยายพันธุ์ สิ่งสำคัญอีกอย่างหนึ่งคืออย่าวางอาหารหรือเศษอาหารในที่ซึ่งดึงดูดแมลงวันจากที่อื่นมาตอมได้ เมื่อต้องการใช้วัตถุมีพิษในการกำจัดแมลงวันในอาคาร อาจจะใช้วัตถุมีพิษในกระป๋องสเปรย์ วัตถุมีพิษที่ใช้ฉีดพ่นในอากาศหรือเหยื่อพิษก็ได้ ข้อควรระวังโปรดตรวจฉลากให้แน่ใจเสียก่อนว่า ท่านใช้วัตถุมีพิษที่ใช้ป้องกันและกำจัดแมลงวัน และโปรดปฏิบัติตามวิธีการที่แนะนำไว้บนฉลากด้วย

การป้องกันและกำจัดยุง

หนทางที่ดีที่สุดในการป้องกันและกำจัดยุงคือ กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงให้หมดไปคือ ซึ่งอาจปฏิบัติได้ดังนี้คือ อย่าให้มีภาชนะที่ไม่ใช้หรือไม่ต้องการ ซึ่งพอที่จะเป็นที่ขังน้ำได้ เช่น กระป๋อง ขวดแก้วเหลืออยู่ภายในบ้าน เก็บยางรถยนต์ที่ใช้แล้วในที่ที่น้ำไม่อาจเข้าไปขังได้ อุดโพรงตามต้นไม้ต่าง ๆ ด้วยปูนซิเมนต์ ระมัดระวังปิดฝาถังเก็บน้ำ โอ่ง หรือภาชนะอื่น ๆ ให้แน่น และมิดชิดตลอดเวลา เช่น โอ่งเก็บน้ำฝนอาจใช้ฝาอลูมิเนียมและยาด้วยดินน้ำมัน สำรวจรางน้ำฝนอย่าให้มีน้ำขังอยู่ หมั่นตรวจดูกะบะรองกระถางต้นไม้ ถ้าเห็นมีลูกน้ำให้รีบเททิ้งและเปลี่ยนน้ำใหม่ทันที การใช้วัตถุมีพิษในการป้องกันและกำจัดยุงภายในอาคาร ท่านอาจเลือกใช้วัตถุมีพิษมากมายหลายชนิดตามที่มีจำหน่ายในท้องตลาด

การป้องกันและกำจัดหนู

การป้องกันและกำจัดหนูภายในเคหะสถานอาจทำได้ 4 วิธีด้วยกันคือ
1. ทำให้อดอาหาร
2. ทำลายรังหรือแหล่งเพาะพันธุ์
3. ทำให้ตาย
4. ป้องกันไม่ให้เข้ามาอาศัยในเคหะ
การทำให้หนูอดอาหารทำได้โดยการไม่ทิ้งอาหาร เศษอาหารในที่ซึ่งหนูจะมาหากินได้ เก็บอาหารในภาชนะที่มีฝาปิดมิดชิด ใช้ถังขยะที่เป็นโลหะและมีฝาปิดสนิท การทำลายรังหรืแหล่งเพาะพันธุ์ได้แก่ การรักษาความสะอาดในที่เก็บของต่าง ๆ ในห้องเก็บของควรเก็บกล่องหีบห่อและสิ่งของไว้บนชั้นสูงจากพื้นอย่างน้อย 1 ฟุต ถ้าบ้านของท่านทำผนังสองชั้นโปรดตรวจให้ละเอียดว่าทุกส่วนได้ปิดไว้อย่างมิดชิด เพราะหนูอาจใช้ช่องว่างระหว่างผนังเป็นที่ทำรังของมันได้
การทำให้ตายอาจทำได้โดย การใช้เหยื่อพิษ ซึ่งเป็นวิธีการที่ขอแนะนำให้ใช้ แต่จะต้องเก็บวัตถุมีพิษให้พ้นจากเด็กและสัตว์เลี้ยง การใช้กับดักก็เป็นอีกวิธีหนึ่งที่ใช้ได้ผลดี แต่ต้องอาศัยความรู้ความชำนาญและเวลาในการป้องกันและกำจัด วิธีนี้ขอแนะนำให้ใช้ในสถานที่ซึ่งพบหนูมีจำนวนน้อย หรือใช้หลังจากการใช้เหยื่อพิษแล้ว ส่วนการป้องกันไม่ให้หนูเข้ามาในเคหะนั้น ให้ปิดรูภายนอกฝาผนังปิดช่องว่างระหว่างประตู หน้าต่างและช่องอื่น ๆ ตามผนังไม่ให้กว้างกว่า 1/4 นิ้ว

การป้องกันและกำจัดตัวเรือด

เมื่อท่านพบว่ามีตัวเรือดเข้ามารบกวนในบ้านของท่าน จำเป็นที่จะต้องใช้วัตถุมีพิษเท่านั้นจึงจะสามารถกำจัดมันให้หมดสิ้นไปได้ การฉีดพ่นด้วยวัตถุมีพิษชนิดลินเดน มาลาไธออน รอนเนล หรือไพเรททรัม มักจะได้ผลแต่มีบางครั้งพบว่าการใช้ลินเดนไม่ได้ผลเนื่องจากตัวเรือดมีความต้านทานต่อวัตถุมีพิษชนิดนี้ การฉีดพ่นด้วยลินเดน รอนเนล หรือมาลาไธออน อาจจะใช้เพียงครั้งเดียวก็เป็นการเพียงพอ แต่การใช้ไพเรททรัมจำเป็นจะต้องฉีดพ่นบ่อยครั้งทุก ๆ 1-2 อาทิตย์ จนกระทั่งกำจัดเรือดให้หมดไป การฉีดพ่นด้วยวัตถุมีพิษดังกล่าวนี้ จะต้องฉีดพ่นทุกส่วนของเตียงให้เปียก และฉีดพ่นบาง ๆ ที่ที่นอนโดยต้องระมัดระวังอย่าให้ที่นอนเปียก เพราะจะทำให้เสียหายได้ แต่ก็จำเป็นที่จะต้องฉีดพ่นตรงบริเวณรอยต่อและรอยบุ๋มตรงที่ตรึงของที่นอนด้วย ข้อแนะนำคือไม่ควรใช้ลินเดนเกิน 0.1% และมาลาไธออนไม่เกิน 1% เพราะอัตราการใช้ที่สูงกว่านี้อาจก่อให้เกิดอันตรายได้ และควรตากที่นอนให้แห้งสนิทเสียก่อนที่จะนำมาใช้อีกครั้งหนึ่ง นอกจากเตียงและที่นอนแล้วรอยแตกต่าง ๆ ตามผนังและพื้นห้องก็ควรได้รับการฉีดพ่นเช่นเดียวกัน และถ้าหากยังพบตัวเรือดหลงเหลืออยู่หลังจากการฉีดพ่นมาแล้ว 3-4 อาทิตย์ ก็ให้ฉีดใหม่อีกครั้งหนึ่ง

การป้องกันและกำจัดหมัด การป้องกันและกำจัดหมัดภายในอาคารบ้านเรือนอาจทำได้โดยใช้การรักษาความสะอาดควบคู่กับการใช้วัตถุมีพิษ

การทำความสะอาดห้องที่พบหมัด ตลอดจนเฟอร์นิเจอร์ภายในห้องด้วยเครื่องดูดฝุ่นเป็นการลดจำนวนของหมัดที่ดี
จากนั้นจึงใช้ฉีดพ่นด้วยวัตถุมีพิษอีกครั้งหนึ่ง วัตถุมีพิษที่ควรใช้คือเมทท๊อกซีคลอ มาลาไธออน หรือรอนเนล การใช้ควรระมัดระวังเลือกใช้แต่วัตถุมีพิษ ที่ไม่มีสีหรือไม่เปรอะเปื้อนเครื่องเฟอร์นิเจอร์ต่าง ๆ การใช้วัตถุมีพิษฉีดพ่นบนพื้น ตามรอยแยกต่าง ๆ เฟอร์นิเจอร์ และสถานที่ซึ่งสุนัขหรือแมวชอบนอนนั้น ท่านอาจจำเป็นต้องฉีดพ่นซ้ำอีกครั้งหนึ่ง หลังจากฉีดพ่นครั้งแรกไปแล้วประมาณ 1 อาทิตย์ และอีกประการหนึ่ง การที่จะกำจัดหมัดให้หมดไปโดยเด็ดขาด ท่านจะต้องกำจัดหมัดที่สัตว์ของท่านด้วย การใช้วัตถุมีพิษชนิดผงซึ่งประกอบด้วย มาลาไธออน 4-5% หรือเมทท๊อกซีคลอ 5% จะให้ความปลอดภัยแก่สุนัขและแมว โดยการคลุกลงไปบนขนและขยี้ให้ถึงผิวหนังของสัตว์เลี้ยง
การป้องกันและกำจัดแมลงป่อง
การใช้วัตถุมีพิษเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันและกำจัดแมลงป่องในอาคาร โดยการฉีดพ่นวัตถุมีพิษชนิดคลอเดนหรือลินเดน ลงบนพื้นบริเวณวงกบหน้าต่างและประตู และตามฐานรอบ ๆ บ้าน ภายนอกบ้านให้ฉีดพ่นวัตถุมีพิษบริเวณส่วนล่างของต้นไม้ ตอไม้ กองไม้ และกำแพงควรใช้วัตถุมีพิษที่ผสมในน้ำแทนการใช้พวกที่ผสมในน้ำมัน เพราะพวกหลังจะทำให้ใบพืชไหม้ได้
ส่วนการป้องกันและกำจัดปลวกในเคหะสถานนั้นมีวิธีการที่ยุ่งยาก สลับซับซ้อนต้องการใช้ความรู้ความชำนาญเกี่ยวกับชีวประวัติ การดำรงชีพ และอุปนิสัยของปลวก ตลอดจนการใช้วัตถุมีพิษพอสมควรจึงจะสามารถกำจัดปลวกให้ได้ผลดีได้ จึงไม่ได้นำมากล่าวไว้ในที่นี้ ผู้เขียนต้องขออภัยไว้ ณ โอกาสนี้ด้วย

คำแนะนำการป้องกันอันตรายจากการใช้ยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือน

ปัจจุบันนี้การเสนอขายสินค้าประเภทยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือน ไม่ว่าจะเป็นชนิดฉีดหรือพ่น (ชนิดแอโรซอล) หรือชนิดจุดกันยุง นับวันแต่จะเพิ่มมากขึ้นและมีจำหน่ายในท้องตลาดอย่างแพร่หลาย ยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือนเหล่านี้ประกอบด้วยตัวยาที่เป็นวัตถุมีพิษสามารถทำลายยุงหรือแมลงได้ ย่อมเป็นอันตรายต่อมนุษย์และสัตว์เลี้ยงด้วย หากผู้ใช้ขาดความระมัดระวังหรือใช้ยาผิดวิธีหรือเก็บรักษาไม่ถูกต้อง อาจทำให้เจ็บป่วยและเป็นอันตรายได้จึงขอแนะนำการป้องกันอันตรายจากการใช้ยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือน วิธีการเก็บรักษาและการทำลายภาชนะบรรจุ ดังนี้
1. การใช้ยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือน
     1.1 อย่าฉีดให้ถูกผิวหนังโดยตรง
     1.2 อย่าฉีดพ่นใส่คน อย่าฉีดในห้องที่มีคน เด็กอ่อน หรือสัตว์เลี้ยง อยู่โดยเฉพาะห้องคนไข้ในโรงพยาบาล
     1.3 อย่าฉีดลงไปบนอาหาร หรือบนโต๊ะอาหาร ควรปิดฝาให้มิดชิด หรือควรฉีดในห้องที่ไม่มีอาหาร
     1.4 อย่าฉีดลงไปบนเครื่องนอน หรือของเล่นเด็ก ควรเก็บเข้าตู้ หรือคลุมด้วยผ้าพลาสติกเสียก่อน
     1.5 อย่าฉีดในภัตตาคารที่มีคนนั่งรับประทานอาหาร หรือฉีดลงไปบนของชำในร้านชำ อย่าฉีดลงบนเปลวไฟหรือกองไฟ
     1.6 อย่าฉีดในครัว โอ่งน้ำเปิดฝาและอุปกรณ์การปรุงอาหาร ควรเก็บอุปกรณ์การปรุงอาหาร ปิดโอ่งน้ำเสียก่อน
     1.7 ยากันยุงจะต้องไม่จุดใกล้เด็กอ่อน ใกล้อาหาร ใกล้วัตถุไวไฟ หรือเชื้อเพลิง ภาชนะรองรับจะต้องเป็นภาชนะที่ทำด้วยวัตถุที่ไม่ติดไฟ
     1.8 ขณะฉีดพ่นยา ควรสวมถุงมือและหน้ากาก หรือใช้ผ้าเช้ดหน้าปิดปากและจมูกไว้ ระวังอย่าให้ละอองยาเข้าตา ปาก หรือจมูกได้
     1.9 ฉีดต่ำ ๆ ตามซอก ปิดประตูหน้าต่าง ฉีดถอยหลังออกมา ปิดประตูห้องไว้สักครู่ ประมาณครึ่งชั่วโมงเป็นอย่างน้อย และเช็ดถูให้สะอาด ก่อนกลับเข้าไปอยู่ในห้องนั้น
     1.10 เมื่อฉีดพ่นยาแล้ว ควรล้างมือและหน้าให้สะอาดด้วยน้ำและสบู่ทุกครั้ง
2. การเก็บรักษา
     2.1 ควรเก็บยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือนในสถานที่แยกเก็บโดยเฉพาะ ไม่เก็บในที่ที่ถูกแสงแดดหรือมีความร้อนสูง ไม่เก็บไว้ใกล้สัตว์เลี้ยง ใกล้เตาไฟ เปลวไฟ และเครื่องยนต์ ควรเก็บในที่ที่อากาศถ่ายเทได้สะดวก
     2.2 ควรเก็บให้พ้นมือเด็ก ในตู้ปิดที่มีระดับสูงเกินกว่าเด็กจะหยิบถึง
     2.3 อย่าเก็บในตู้ยา หรือตู้อาหาร เก็บให้ห่างจากอาหารและอุปกรณ์การประกอบอาหารอย่าเก็บใกล้ขวดนมเด็ก
     2.4 อย่าเก็บไว้หัวเตียง หรือใต้เตียง หรือวางปนกับของชำ
3. การทำลายภาชนะบรรจุ
     3.1 เมื่อใช้ยาป้องกันกำจัดแมลงในบ้านเรือนแล้ว ให้ทำลายภาชนะบรรจุหรือกระป๋องเปล่าทิ้งเสีย โดยทุบกระป๋องให้แบน ฝังดิน อย่าเอากระป๋องหรือภาชนะไปใส่อาหาร น้ำ และเครื่องดื่มโดยเด็ดขาด เพราะยังมีพิษตกค้างหลงเหลืออยู่ในภาชนะที่บรรจุ
     3.2 ไม่ควรโดยกระป๋องหรือภาชนะบรรจุลงแม่น้ำลำธาร กองขยะ กองไฟ ควรทำลายภาชนะบรรจุที่ไม่มีฉลาก หรือฉลากลบเลือนจนจำไม่ได้ เพราะถ้านำไปใส่อาหารหรือเครื่องดื่ม อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้


จัดทำโฮมเพจโดย : สำนักบริการคอมพิวเตอร์, 25 ธันวาคม 2544