สำลัก หรือมีสิ่งของไปอุดหลอดลม

       ทารก ให้ตบกลางหลังอย่างรวดเร็ว 4 ครั้ง ในท่าที่ศีรษะอยู่ต่ำกว่าปอด

       เด็กเล็ก ให้ตบกลางหลังหนัก ๆ 4 ครั้ง ในท่าที่ศีรษะอยู่ต่ำกว่าปอด

      เด็กโตและผู้ใหญ่ ให้ตบหนัก ๆ และเร็ว ๆ กลางหลัง 4 ครั้ง ในท่าที่ศีรษะอยู่ต่ำกว่าปอด

ไฟฟ้าช็อต

       รีบปิดสวิตซ์ไฟทันที

       ถ้าไม่สามารถปิดสวิตซ์ไฟได้ ห้ามใช้มือจับต้องคนที่กำลังถูกไฟช็อต แล้วใช้สิ่งที่ไม่นำไฟฟ้า เช่น ไม้กวาด เก้าอี้ไม้ เขี่ยออกจากสายไฟ หรือเขี่ยสายไฟออกจากตัวผู้บาดเจ็บ

       เมื่อตัวผู้บาดเจ็บหลุดออกมาแล้ว รีบปฐมพยาบาล ถ้าหยุดหายใจให้ทำการเป่าปากช่วยหายใจ ถ้าคลำชีพจรไม่ได้ ให้นวดหัวใจ แล้วรีบนำไปโรงพยาบาล

สัตว์กัด

      สุนัขกัด

       ถ้าเลือดออก ห้ามเลือดทันที (ด้วยผ้ากอซ หรือบีบแผล)

       ล้างแผลด้วยน้ำสะอาด ปิดด้วยผ้ากอซสะอาด

       รีบไปพบแพทย์ เพื่อฉีดวัคซีน

      งูกัด

       ดูรอยแผล ถ้าเป็นงูมีพิษ จะมีรอยเขี้ยว

       ใช้เชือก หรือยาง หรือเข็มขัดรัดเหนือแผลให้แน่นพอควร

       ให้นอนนิ่ง ๆ คอยปลอบใจ

       ห้ามดื่มสุรา ยาดองเหล้า ยากล่อมประสาท

       ถ้าหยุดหายใจให้ช่วยหายใจทันที

       ควรนำงูไปพบแพทย์ด้วย ถ้าทำได้

      แมลงต่อย

       ถ้าถูกต่อยหลายตัว หรือต่อยบริเวณหน้า ให้รีบไปพบแพทย์

       พยายามถอนหลักใน (โดยใช้หลอดกาแฟเล็ก ๆ แข็ง ๆ หรือปากกาครอบแล้วกดให้เหล็กในโผล่ แล้วดึงเหล็กในออก)

       ใช้ยาแก้แพ้ทา หรือราดด้วยน้ำโซดา หรือประคบด้วยน้ำแข็ง (ปกติอาการบวมจะลดลงใน 1 วัน ถ้าไม่ลดให้พบแพทย์)

       ถ้ามีอาการปวด กินยาแก้ปวด (พาราเซตามอล)

ทากดูดเลือด

       ห้ามดึง เพราะเลือดจะหยุดยาก

       จี้ทากด้วยบุหรี่ติดไฟ หรือไม้ขีดไฟให้ทากหลุด

       ล้างแผลให้สะอาด ใส่ทิงเจอร์แผลสด หรือเบตาดีน

อาการแพ้พิษแมลงที่ต้องไปพบแพทย์ทันที

       ช็อค เวียนศีรษะ ตัวซีด เหงื่อออก อาเจียน หายใจลำบาก ผื่นขึ้นที่ตา ตาบวม

โดนพิษสัตว์ทะเล

      โดนเงี่ยงปลาที่มีพิษ

       แช่น้ำร้อนพอทน (40 องศาเซลเซียส หรือ 104 องศาฟาเรนไฮต์) นาน 4-5 นาที จะช่วยให้หายปวด

       โดนแมงกระพรุนไฟ

       ใช้ทราย หรือผักบุ้งทะเลถูเมือกออก

       ล้างด้วยน้ำสบู่

       ทาด้วยน้ำปูนใส แอมโมเนียเพรดนิโซโลนครีม หรือเบตาเมทธาโซนครีม

ลมพิษ

      สาเหตุ

       โดนสารที่แพ้ พืช สารเคมี แพ้อาหารทะเล เหล้า เบียร์ ละอองต่าง ๆ

       การปฐมพยาบาล

       ทายาแก้ผดผื่นคัน คาลาไมน์ เพรดนิโซโลนครีม เบตาเมทะาโซนครีม

       กินยาแก้แพ้ คลอเฟนนิรามีน ขนาด 4 มิลลิกรัม 1 เม็ด

       หาสาเหตุที่แพ้

       ถ้าผื่นไม่ยุบลง และเพิ่มมากขึ้นให้รีบไปพบแพทย์

เป็นลม

       ห้ามคนมุงดู พาเข้าที่ร่มให้อยู่ในที่อากาศถ่ายเทได้สะดวก

       คลายเสื้อผ้าออกให้หลวม

       จัดให้นอนคะแคงหน้าไปข้างใดข้างหนึ่ง เพื่อป้องกันในเรื่องทางเดินหายใจอุดตัน โดยเฉพาะลิ้นของผู้ป่วย มักจะตกไปทางด้านหลังของลำคอ ทำให้หายใจไม่ออก

       ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดหน้าผาก มือ และเท้า

       ถ้าอาการไม่ดีขึ้น รีบนำส่งโรงพยาบาล

เลือดกำเดาออก

      สาเหตุ

       จากการกระแทก สั่งน้ำมูก การแคะจมูก

       การปฐมพยาบาล

       นั่งลง ก้มศีรษะเล็กน้อย บีบจมูกนาน 10 นาที (หายใจทางปาก)

       วางน้ำแข็ง หรือผ้าเย็น ๆ บนสันจมูก หน้าผาก ใต้ขากรรไกร

       ถ้าไม่หยุด รีบไปพบแพทย์

เลือดออกไม่หยุดหลังการถอนฟัน

       กัดผ้ากอซชิ้นใหม่ซ้ำ อมน้ำแข็ง (ห้ามบ้วนน้ำ หรือน้ำยาบ้วนปาก)

       ประคบน้ำแข็งนอกปาก

       ถ้ายังไม่หยุดให้รีบไปพบแพทย์

หูอื้อ

       กรณีเป็นหูน้ำหนวกอยู่ให้รีบรักษาให้หาย

       กรณีหูอื้อไม่ทราบสาเหตุ อาจจะมาจากการมีขี้หูมาก ขี้หูเหนียว ให้ไปพบแพทย์ เพื่อดึงขี้หู หรือดูดขี้หูออก

ของเข้ารูจมูก

       บีบจมูกข้างที่ไม่มีของ แล้วสั่งออกมาแรง ๆ

       อย่าพยายามแคะออก

       ถ้าเป็นเด็กให้หันเหความสนใจจากจมูก ให้หายใจทางปาก แล้วรีบไปพบแพทย์ทันที

ของเข้าหู

       ตะแคงศีรษะ หันหูข้างที่มีของเข้าไปลง เพื่อให้ของหล่นออกมาเอง

       ถ้าไม่ออก ห้ามแคะหู ให้รีบไปพบแพทย์

แมลงเข้าหู

       พาไปหาที่มืด ใช้ไฟฉายส่อง (ให้แมลงออกมาตามแสง) หรือหยอดด้วยน้ำมัน หรือกลีเซอรีนบอแรกซ์ ให้แมลงลอยออกมา แล้วจึงเขึ่ย หรือคีบออก ถ้าไม่ออกให้รีบไปพบแพทย์ทันที

คันในหู (เพราะเป็นเชื้อรา)

       ใช้ไม้พันสำลีชุบทิงเจอร์แผลสด ทาในรูหูวันละ 2-3 ครั้ง

หอบ-หืด

       ให้ผู้ป่วยนั่ง หรือยืนในท่าเอนตัวไปข้างหน้า ให้หลังและหน้าอกตรง

       คลายเสื้อผ้าให้อากาศบริสุทธิ์ผ่านเข้าห้อง

       ปลอบมิให้ตกใจ วิตก กังวล

       ถ้าเป็นครั้งแรกรีบไปพบแพทย์ทันที

       กรณีผู้ป่วยพ่นยา หรือกินยาประจำ ให้รีบใช้ยาทันที

พุ-พอง

       จากการเสียดสี ไฟไหม้ น้ำร้อนลวก ผิวหนังชั้นนอกแยกจากชั้นใน มีน้ำมาขังอยู่

       การปฐมพยาบาล

       ถ้าแผลเล็ก ไม่ต้องทำอะไร ปกติร่างกายจะดูดซึมน้ำกลับไปเอง และผิวหนังชั้นนอกจะลอกตัวไป

       ถ้าบริเวณที่พุพองขยายตัวกว้างขึ้นให้รีบไปพบแพทย์

ฟกช้ำ หัวโน ห้อเลือด

       ให้ประคบความเย็นเร็วที่สุด เพื่อลดอาการบวม เจ็บ หรือใช้มะนาวผสมดินสอพองพอกไว้ (ปกติรอยฟกช้ำจะหายไปเอง)

       ถ้าเกิดอาการนานเกิน 24 ชั่วโมง ใช้ประคบ และคลึงด้วยผ้าชุบน้ำร้อน วันละ 2-3 ครั้ง

 

จัดทำโฮมเพจโดย : สำนักบริการคอมพิวเตอร์, 31 มกราคม 2549