ประเทศไทยมีการนำหน่อไม้ฝรั่งเข้ามาปลูกเป็นเวลานาน และประสบผลสำเร็จเป็นอย่างดีจนกลายเป็นพืชเศรษฐกิจ ที่มีการนำส่งออกทั้งชนิดผักสดและแปรรูป แม้ว่าจะมีปัญหาอยู่บ้าง ในบางครั้งเรื่องคุณภาพหน่อไม้ฝรั่งไม่ได้มาตรฐาน เพราะสภาพอากาศประเทศไทยร้อน มีความชื้นสูงและมีสภาพดินแน่น

ในบ้านเราปลูกหน่อไม้ฝรั่ง 6 พันธุ์ คือ พันธุ์แมรี่วอชิงตัน พันธุ์มาธาววอชิงตัน พันธุ์แคลิฟอร์เนีย 309 พันธุ์ แคลิฟอร์เนีย 500 พันธุ์บร็อกอิมพีเรียล และพันธุ์บร็อคฮิมฟลูค ขณะนี้สองพันธุ์สุดท้ายอยู่ระหว่างทดลองพันธุ์และหา ความเหมาะสม

ในตลาดของหน่อไม้ฝรั่งมีทั้งขายบริโภคสด ๆ และส่งโรงงานอุตสาหกรรม ซึ่งจัดออกเป็น 2 ชนิด คือ ชนิดหน่อขาว และหน่อเขียว ชนิดหน่อขาวจะเกิดจากการที่เกษตรกรปลูกหน่อไม้ฝรั่งแล้วเอาดินกลบที่โคนต้น ทำให้โคนต้นขาวอวบ เพราะลำต้นจะไม่โดนแสงแดด จึงไม่สามารถสังเคราะห์แสงเพื่อสร้างคลอโรฟิลล์ได้ การตัดลำต้นให้สูงจากพื้นผิวดินลง ไปกว่า 8 นิ้ว

สำหรับหน่อเขียวเกิดจากการที่ยอดหน่อไม้ฝรั่งโผล่พ้นดินขึ้นมา ทำให้สามารถสังเคราะห์แสงได้ จึงเกิดคลอโรฟิลล์ ทำให้หน่อไม้ฝรั่งมีสีเขียว การตัดลำต้นต้องตัดสูงจากพื้นผิวดินขึ้นไป 8 นิ้ว

และการคัดเกรดของหน่อไม้ฝรั่ง มีการแบ่งตามขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางของลำต้นเป็นหลัก กระทรวงอุตสาหกรรมได้ แบ่งชั้นคุณภาพหน่อไม้จากการปอกเปลือกและไม่ปอกเปลือก

การแปรรูปในโรงงานอุตสาหกรรมหน่อไม้ฝรั่งที่นำมาแปรรูปจะมีขนาดไม่เท่ากัน จึงต้องตัดออกและมีเศษที่เหลือ จากการตัดโดยประมาณแล้ว ส่วนโคนและชิ้นเศษร้อยละ 93.55 และ 4.85 สามารถใช้ประโยชน์ในการแปรรูปผลิตภัณฑ์ อาหารได้เพียงร้อยละ 75.73

เพื่อไม่ให้วัตถุดิบในการผลิตสูญเปล่าจึงมีการศึกษาทดลองใช้เศษที่เหลือ หน่อไม้ฝรั่งที่เหลือทิ้งจากการแปรรูป ของโรงงานอุตสาหกรรม นำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์อาหารชนิดต่าง ๆ ที่มีศักยภาพสูงในด้านการตลาดซึ่งมีหลายชนิด เช่น

หน่อไม้ฝรั่งบรรจุกระป๋อง เป็นของเหลวขุ่นสีเขียว คล้ายน้ำใบบัวบก มีกลิ่นหอมของหน่อไม้ฝรั่ง รสหวาน มีตะกอน ขนาดเล็กนอนก้นกระป๋อง

ซุปหน่อไม้ฝรั่งชนิดข้นบรรจุกระป๋อง เป็นของเหลวข้น ๆ สีน้ำตาลอมเขียว กลิ่นหอมของมันเนยผสมกลิ่นเครื่องเทศ

ซุปหน่อไม้ฝรั่งผง เป็นผงละเอียดสีเขียว มีกลิ่นหอม เมื่อผสมน้ำจะคืนรูปเป็นซุปหน่อไม้ฝรั่ง มีลักษณะคล้ายซุปหน่อไม้ ฝรั่งกระป๋อง แต่มีสีเขียวน่ารับประทานกว่าซุปกระป๋อง

หน่อไม้ฝรั่งดองเค็มและปรุงรส มีลักษณะเป็นสีขาวแต่มีเนื้อนิ่มมาก มีกลิ่นเหม็นเขียว ถึงแม้มีน้ำปรุงรสก็ไม่สามารถ ช่วยในการดับกลิ่นได้

หน่อไม้ฝรั่งกวนลักษณะปั้นเป็นทรงกลม สีเขียวอ่อน รสหวาน แต่มีกลิ่นเหม็นเขียว ซึ่งยังกำจัดไม่ได้

กากจากหน่อไม้ฝรั่ง ที่เหลือจากการทำน้ำหน่อไม้ฝรั่ง นำไปอบแห้ง และป่นเป็นผงจะมีสีเขียวอ่อน สามารถนำไปใช้ เป็นวัตถุดิบเสริมเกี่ยวกับการทำเยื่อใยเพิ่มในอาหาร

ซุปหน่อไม้ชนิดเข้มข้น มีส่วนผสมของผัก เครื่องเทศ นม เนย หน่อไม้ฝรั่งดองปรุงรสด้วยซุปเห็ดหอมและหน่อไม้ฝรั่ง กวน นำไปทดสอบคุณภาพ ปรากฎว่าต้องแก้ไข คือเนื้อหน่อไม้ฝรั่งดองและกลิ่นให้มีคุณภาพดียิ่งขึ้น

การปรับปรุงซุปหน่อไม้ฝรั่งชนิดข้นเพื่อแปรรูปเป็นผงจะใช้วิธี Drum Dryer ซึ่งมีความเป็นไปได้สูง สามารถใช้ผสม ในผลิตภัณฑ์อาหารที่ต้องการเพิ่มเยื่อใยอาหาร เพื่อเป็นอาหารเสริมสุขภาพที่ดีได้อีกด้วย

จึงเห็นได้ว่า หน่อไม้ฝรั่งมีประโยชน์ในด้านอุตสาหกรรมเกษตรที่มีอนาคตรุ่งโรจน์ น่าจับตามอง


จัดทำโฮมเพจโดย : สำนักบริการคอมพิวเตอร์, 31 มีนาคม 2547